{"id":3119829,"date":"2014-12-01T00:25:14","date_gmt":"2014-12-01T05:25:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/"},"modified":"2014-12-01T00:25:14","modified_gmt":"2014-12-01T05:25:14","slug":"sauti-ya-kirafiki-ya-mark","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/","title":{"rendered":"Sauti ya Kirafiki ya Mark"},"content":{"rendered":"<figure id=\"attachment_3017131\" aria-describedby=\"caption-attachment-3017131\" style=\"width: 779px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-3017131 size-full\" src=\"https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/18.jpg\" alt=\"18\" width=\"779\" height=\"438\" srcset=\"https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/18.jpg 779w, https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/18-300x168.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 779px) 100vw, 779px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-3017131\" class=\"wp-caption-text\">Yesu Akimponya Mwanamke kwa Mtiririko wa Damu (1570), iliyochorwa na Paolo Veronese.<\/figcaption><\/figure>\n<p><span class=\"dropcap\">Wanachoraji<\/span><!--\/.dropcap--> wamependekeza kwamba Injili ya Marko iliandikwa katika miaka ya 60 BK, kabla ya uharibifu wa hekalu la Yerusalemu mwaka wa 70 BK, miaka 15 hadi 20 kabla ya Mathayo na Luka kuandikwa, na miaka 25 hadi 30 kabla ya Yohana. Pamoja na barua za Paulo, hii ingemfanya Marko kuwa mmoja wa maandishi ya kwanza kabisa ya kanisa la kwanza. <\/p>\n<p>Labda Marafiki wa mapema, kama vile Robert Barclay katika <em>An Apology for the True Christian Divinity,<\/em> hawakuzingatia sana Injili ya Marko kwa sababu waliona hadithi zake katika injili zingine zilizokuzwa zaidi. Maandishi ya Marko mara nyingi yalihaririwa kwa ukali na waandishi wa baadaye wa injili, na tofauti kati ya Marko na injili za baadaye zinawasilisha maono tofauti ya kanisa linaloibuka. Maandishi ya Marko yanasisitiza uhusiano, mazungumzo, na ushiriki na Yesu, ilhali injili za baadaye zinatoa sauti ya maonyo. Kwa hivyo, Injili ya Marko inaweza kuhamasisha uharakati wa imani kati ya Marafiki leo.   <\/p>\n<p>Katika makala haya, ninaangazia hadithi kadhaa zinazoonyesha \u201cKutetemeka\u201d katika Marko: mwanamke mwenye kutokwa na damu na binti Yairo (5:21\u201343) na mvulana mwenye kifafa (9:14\u201329). Kuna hadithi nyingine nyingi katika Marko, hata hivyo, ambazo pia zinaonyesha Yesu wa Quakerly: kuponya mtu aliyepooza (2:1\u201312), kutuliza tufani (4:35\u201341), Mpepo wa Kigerasi (5:1\u201320), kulisha 5,000 (6:30\u201346), mwanamke wa Kisirofoinike (7:24\u201330), mwanamume kiziwi mkuu (7:24\u201330), na kiziwi mkuu (30), na kiziwi mkuu (30). amri ( 12:28\u201334 ). <\/p>\n<p>Katika Marko, Yesu ni mtu wa ajabu ambaye anaweza kuonekana kuwa mwenye kukasirika na mkali kwa watu lakini daima ni mwenye huruma katika matendo yake kwao. Marko anajitahidi kuonyesha jinsi watu walivyomthamini Yesu. Huyu hapa ni Yesu wa kibinadamu, ambaye mara nyingi huitwa \u201cmwalimu\u201d au \u201cbwana,\u201d tofauti na \u201cBwana\u201d wa Mathayo au uungu wa Yohana. Hakuna madai au kutambuliwa kwa Yesu-kama-Masihi. Ufufuo haujaonyeshwa, wala haidhaniwi kuwa hekalu limeharibiwa. Injili ya asili inamalizia kwa njia ya ajabu na ya kutisha: &#8221;Na wale wanawake wakatoka nje, wakakimbia kutoka kaburini, kwa sababu walikuwa na hofu ya akili zao, na hawakumwambia mtu yeyote kitu, kwa maana waliogopa&#8221; (16: 8).     <\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/19.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignright size-medium wp-image-3017133\" src=\"https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/19-300x190.jpg\" alt=\"19\" width=\"300\" height=\"190\" srcset=\"https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/19-300x190.jpg 300w, https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/19.jpg 800w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>Wakristo wa kwanza kabisa, kama inavyofunuliwa katika Marko, walimwona Yesu kuwa mtenda maajabu na mponyaji wa mateso ya kiakili na ya kimwili na aliyeona yale ya Mungu ndani ya watu wote, bila kujali utambulisho wao wa kijamii, idadi ya watu, au kabila. Yesu alikuwa na wanafunzi wanawake kwa idadi kubwa (pia imedokezwa katika Luka 8:1\u20133) na hakuona tofauti kati ya mahitaji ya kiroho ya wanaume na wanawake. Wanawake mara nyingi wanaonyeshwa kuwa na imani ya asili yenye nguvu kuliko wanaume, na kupendekeza uhalali wa ufuasi wa wanawake katika kanisa la awali.  <\/p>\n<p>Mwanamke aliyetokwa na damu na binti Yairo (Marko 5:21\u201343) ni hadithi moja kama hiyo, inayounganisha pamoja wanawake wawili na kifaa cha Kisemiti cha nambari 12. Wanawake wote wawili wametengwa kwa njia fulani. Mwanamke huyo amekumbwa na ugonjwa wa kutokwa na damu kwa miaka 12 na inakatazwa na sheria ya Waebrania kuonekana katika jamii hadi atakapopona, na msichana mgonjwa, binti ya Yairo, ana umri wa miaka 12, mwanamke katika tamaduni inayotawaliwa na wanaume.  <\/p>\n<figure id=\"attachment_3017135\" aria-describedby=\"caption-attachment-3017135\" style=\"width: 180px\" class=\"wp-caption alignright\"><a href=\"https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/20.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-3017135 size-medium\" src=\"https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/20-180x300.jpg\" alt=\"20\" width=\"180\" height=\"300\" srcset=\"https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/20-180x300.jpg 180w, https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/20.jpg 481w\" sizes=\"auto, (max-width: 180px) 100vw, 180px\" \/><\/a><figcaption id=\"caption-attachment-3017135\" class=\"wp-caption-text\">Kulelewa kwa Binti ya Yairo (1871), iliyochorwa na Ilya Repin.<\/figcaption><\/figure>\n<p>Mwanamke amefanya kila linalowezekana ili kutibu, lakini katika hadithi hii anaonyesha ujasiri na uvumilivu kwa kufanya jambo lisilofikirika. Hatoki tu hadharani, bali anagusa upindo wa vazi la Yesu anapopita, akiwa amezungukwa na umati wa watu wanaotafuta udadisi wanaokimbilia kwenye nyumba ya Yairo. Kwa namna fulani anajua kwamba ikiwa atafanya hivi, atapona tena, na yuko! Yesu anahisi kuguswa kwake na kuacha\u2014si kumkemea kwa kuvunja sheria, si kumponya (imani yake imefanya hivyo), bali kukiri imani yake. Wakati huohuo, habari zinafika kwamba binti ya Yairo amekufa, lakini Yesu anamwambia baba huyo awe na imani\u2014kama yule mwanamke ambaye, hata hivyo, hakuhitaji kufundishwa. Hatimaye binti huyo anafufuliwa na Yesu ambaye ametamka maneno ya Kiaramu, \u201c <em>Talitha kum<\/em> ,\u201d yenye kumaanisha \u201cMsichana mdogo, nakuambia, inuka!\u201d Msichana anainuka na kuanza kutembea. Je, wanawake wanahimizwa \u201ckusimama na kutembea huku na huku,\u201d kuwa watendaji katika huduma? Masimulizi ya Maria\/Martha katika Luka (10:38\u201342) na Yohana (12:1\u20138) yanaunga mkono wazo hili.        <\/p>\n<p>Kuna mstari wa mwisho wa simulizi la Marko: Yesu awaonya wazazi wasimwambie mtu yeyote kuhusu tiba\u2014tabia ya Yesu wa Marko\u2014kisha asema jambo la kupotosha kwa udanganyifu: \u201cMkampe chakula.\u201d Je, Yesu anapendekeza kwamba muujiza wa kweli si ule ambao Yesu amefanya, kama vile upendo wa kunukuu ambao wazazi wamemfanyia msichana huyo, ambao hapa kwa njia ya mfano unawakilishwa na chakula? <\/p>\n<p>Kwa uwiano wa urefu wao, umakini maradufu umetolewa kwa kutoa pepo katika Marko kuliko katika Mathayo au Luka; hakuna kutoa pepo katika Yohana. Yesu wa Marko anaanza huduma yake kwa kutoa pepo katikati ya ibada ya sinagogi ( 1:21\u201328 )! Haishangazi kwamba baadhi ya maandishi ya Marko ambayo yalihaririwa zaidi baadaye yana ugonjwa wa akili katika maudhui yake: mwanamke Msirofoinike (7:24\u201330), Mgerasene pepo (5:1\u201320), na mvulana mwenye kifafa (9:14\u201329). Yaonekana mojawapo ya shutuma zilizoletwa kwa Wakristo-Wayahudi na wakuu wa makuhani, wazee, na waandishi wa imani iliyoimarishwa ni kwamba Wakristo walikuwa katika ushirika na ibilisi, unaoonyeshwa na uwezo wa Yesu wa kuzungumza na roho waovu ( 3:22\u201330 ). Labda uhariri wa jumuia za injili za baadaye ulionyesha hamu ya kuonekana kuwa na heshima zaidi na kwa hivyo kuchezea hadithi ambazo zinaweza kueleweka vibaya kama &#8221;sanaa za giza.&#8221;    <\/p>\n<p>Hadithi ya mvulana mwenye kifafa (9:14-29) inaonyesha kwamba Yesu hakuepuka mateso ya kiakili ya kutisha, na pia inaonyesha jambo ambalo nimeona kuwa la kushangaza kuhusu Injili ya Marko: inamwonyesha Yesu akitenda katika uhusiano na wengine badala ya kuwaonya tu. Katika toleo la Mathayo la hadithi hii, ambapo imani inakaziwa (\u201cMkiwa na imani kiasi cha chembe ya haradali mwaweza kuhamisha milima\u201d), wanafunzi wanazomewa kwa kukosa imani, na hivyo kukosa uwezo wa kumponya mvulana huyo. Kinyume chake, katikati ya hadithi ya Marko ni uhusiano. Maandishi mengi yamejitolea kwa mazungumzo ya Yesu na baba wa mvulana aliyeteswa, ugonjwa mbaya ulioonyeshwa mara nne kwa undani wakati wa mazungumzo yao. Kinachomsumbua mvulana huyo kingekuwa \u201cmali\u201d katika siku za Yesu, naye anamwambia baba huyo kwamba ukiwa na imani unaweza kufanya lolote. Kisha baba akapaaza sauti, \u201cNina imani, nisaidie imani yangu!\u201d Baada ya mvulana mwenye kifafa kuponywa, Yesu yuko peke yake pamoja na wanafunzi wake, ambao wanamwuliza, \u201cKwa nini sisi hatukuweza kumponya mvulana huyo?\u201d Anajibu kwa fumbo, \u201cHii ndiyo aina inayoweza kufukuzwa kwa sala tu.\u201d Badala ya kuwafokea wanafunzi, anawakumbusha tu kwamba si wao wanaoponya; ni Mungu.        <\/p>\n<p>Ingawa Injili ya awali ya Marko inahusu zaidi uhusiano wa Yesu na wengine kuliko kuwaonya, kama inavyotokea katika injili za baadaye, makala hii haikusudiwa kuwa ukosoaji wa injili za baadaye. Badala yake ni uchunguzi wa mabadiliko katika harakati za Kikristo katika wakati muhimu. Hata Injili ya mwisho ya Yohana inaweza kuwa mwaminifu zaidi kwa Marko kwa urefu na maudhui, kuliko Mathayo au Luka, hasa kuhusu uongozi wa kike (Yohana 4:1\u201353). Ninawahimiza Marafiki kuchunguza injili hii ya ajabu zaidi na kupata vito vingine vya kanisa la kwanza vilivyopachikwa hapo. Wakristo wangeendelea kusisitiza imani katika Yesu Masihi ili kuthibitisha uhalali wao. Je, huu ndio wakati imani kama imani ilipoanza kuthaminiwa zaidi ya vipengele vingine muhimu vya imani, yaani, uaminifu na utii unaoonyeshwa kwa uchungu sana katika Marko? Marko anaweza kutufundisha kuhusu vipengele vya Ukristo wa mapema ambavyo baadaye vilipuuzwa, na kuibuka mara kwa mara katika harakati za mageuzi katika historia yote, kama walivyofanya miongoni mwa watu wa karne ya kumi na saba walioitwa Quakers.      <\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>Toleo hili limehaririwa kidogo kutoka kwa maandishi ya gazeti lililochapishwa, ili kujumuisha mifano ya ziada na manukuu kutoka kwa mwandishi.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kumpata Yesu mwanadamu na wanawake wenye nguvu katika Injili ya Marko.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":3075848,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[9822],"tags":[],"fpb_issue_category":[10184],"class_list":["post-3119829","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-vipengele","fpb_issue_category-desemba-2014"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.8 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Sauti ya Kirafiki ya Mark - Friends Journal<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"sw_KE\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Sauti ya Kirafiki ya Mark - Friends Journal\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Kumpata Yesu mwanadamu na wanawake wenye nguvu katika Injili ya Marko.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Friends Journal\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/friendsjournal\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2014-12-01T05:25:14+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/18.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"779\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"438\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Martin Kelley\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@friendsjournal\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@friendsournal\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Martin Kelley\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"6 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Martin Kelley\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/7ed35dbed87f6eb86c60eeb3e20e078e\"},\"headline\":\"Sauti ya Kirafiki ya Mark\",\"datePublished\":\"2014-12-01T05:25:14+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\\\/\"},\"wordCount\":1205,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/12\\\/18.jpg\",\"articleSection\":[\"Vipengele\"],\"inLanguage\":\"sw-KE\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\\\/\",\"name\":\"Sauti ya Kirafiki ya Mark - Friends Journal\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/12\\\/18.jpg\",\"datePublished\":\"2014-12-01T05:25:14+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"sw-KE\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sw-KE\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/12\\\/18.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2014\\\/12\\\/18.jpg\",\"width\":779,\"height\":438},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/nyumbani\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Sauti ya Kirafiki ya Mark\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/\",\"name\":\"Friends Journal\",\"description\":\"Kuwasiliana na uzoefu wa Quaker ili kuunganisha na kuimarisha maisha ya kiroho\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"sw-KE\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/#organization\",\"name\":\"Friends Journal\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sw-KE\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/08\\\/fj-logo-white.png\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2025\\\/08\\\/fj-logo-white.png\",\"width\":617,\"height\":74,\"caption\":\"Friends Journal\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/friendsjournal\\\/\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/friendsournal\",\"https:\\\/\\\/instagram.com\\\/friendsjournal\",\"https:\\\/\\\/www.linkedin.com\\\/company\\\/3154709\",\"https:\\\/\\\/www.youtube.com\\\/user\\\/friendsjournal\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/7ed35dbed87f6eb86c60eeb3e20e078e\",\"name\":\"Martin Kelley\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"sw-KE\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/73c5649dadaf46c4891d23d2368860a1c1117699ed6a4fa439414de35b8da588?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/73c5649dadaf46c4891d23d2368860a1c1117699ed6a4fa439414de35b8da588?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/73c5649dadaf46c4891d23d2368860a1c1117699ed6a4fa439414de35b8da588?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Martin Kelley\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/x.com\\\/friendsjournal\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/www.friendsjournal.org\\\/sw\\\/author\\\/martink\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Sauti ya Kirafiki ya Mark - Friends Journal","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/","og_locale":"sw_KE","og_type":"article","og_title":"Sauti ya Kirafiki ya Mark - Friends Journal","og_description":"Kumpata Yesu mwanadamu na wanawake wenye nguvu katika Injili ya Marko.","og_url":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/","og_site_name":"Friends Journal","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/friendsjournal\/","article_published_time":"2014-12-01T05:25:14+00:00","og_image":[{"width":779,"height":438,"url":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/18.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Martin Kelley","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@friendsjournal","twitter_site":"@friendsournal","twitter_misc":{"Written by":"Martin Kelley","Est. reading time":"6 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/"},"author":{"name":"Martin Kelley","@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/#\/schema\/person\/7ed35dbed87f6eb86c60eeb3e20e078e"},"headline":"Sauti ya Kirafiki ya Mark","datePublished":"2014-12-01T05:25:14+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/"},"wordCount":1205,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/18.jpg","articleSection":["Vipengele"],"inLanguage":"sw-KE","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/","url":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/","name":"Sauti ya Kirafiki ya Mark - Friends Journal","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/18.jpg","datePublished":"2014-12-01T05:25:14+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/#breadcrumb"},"inLanguage":"sw-KE","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sw-KE","@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/18.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/18.jpg","width":779,"height":438},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/sauti-ya-kirafiki-ya-mark\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/nyumbani\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Sauti ya Kirafiki ya Mark"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/#website","url":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/","name":"Friends Journal","description":"Kuwasiliana na uzoefu wa Quaker ili kuunganisha na kuimarisha maisha ya kiroho","publisher":{"@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"sw-KE"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/#organization","name":"Friends Journal","url":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sw-KE","@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/fj-logo-white.png","contentUrl":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/wp-content\/uploads\/2025\/08\/fj-logo-white.png","width":617,"height":74,"caption":"Friends Journal"},"image":{"@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/friendsjournal\/","https:\/\/x.com\/friendsournal","https:\/\/instagram.com\/friendsjournal","https:\/\/www.linkedin.com\/company\/3154709","https:\/\/www.youtube.com\/user\/friendsjournal"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/#\/schema\/person\/7ed35dbed87f6eb86c60eeb3e20e078e","name":"Martin Kelley","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"sw-KE","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/73c5649dadaf46c4891d23d2368860a1c1117699ed6a4fa439414de35b8da588?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/73c5649dadaf46c4891d23d2368860a1c1117699ed6a4fa439414de35b8da588?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/73c5649dadaf46c4891d23d2368860a1c1117699ed6a4fa439414de35b8da588?s=96&d=mm&r=g","caption":"Martin Kelley"},"sameAs":["https:\/\/x.com\/friendsjournal"],"url":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/author\/martink\/"}]}},"distributor_meta":false,"distributor_terms":false,"distributor_media":false,"distributor_original_site_name":"Friends Journal","distributor_original_site_url":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/","push-errors":false,"acf":{"author_name":"William H. Mueller","bio":"<p>William H. Mueller ni mwanaanthropolojia aliyestaafu ambaye alifanya utafiti na kufundisha katika afya ya umma. Yeye na mke wake, Pat, ni washiriki wa Mkutano wa St. Lawrence Valley huko Potsdam, NY Wanahariri jarida linalounga mkono huduma ya magereza ya mkutano wao. <\/p>\n"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3119829","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3119829"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3119829\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3075848"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3119829"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3119829"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3119829"},{"taxonomy":"fpb_issue_category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.friendsjournal.org\/sw\/wp-json\/wp\/v2\/fpb_issue_category?post=3119829"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}